E-Steps Kalibrasyonu Nasıl Yapılır?

Yazıcıya 100 mm filament itmesini söylediğinde gerçekten 100 mm itiyor mu? E-steps değeri yanlışsa itmez; ya biraz fazla ya da biraz eksik iter ve bu fark her baskıya yansır. Kontrol etmek için bir cetvel, bir kalem ve birkaç G-code komutu yeter. İşlem yaklaşık 10 dakika sürer.

Ne zaman gerekir?

• Ekstruderi, dişliyi ya da motoru değiştirdiğinde.
• Yeni bir yazıcıyı ilk kez kalibre ettiğinde (fabrika değerleri bazen yaklaşıktır).
• Tüm filamentlerde sürekli eksik ekstrüzyon ya da fazla ekstrüzyon görüyorsan.

Birçok yeni nesil yazıcı (özellikle kapalı ekosistemli modeller) bu ayarı kullanıcıya açmaz ya da otomatik yapar. Yazıcının bu ayarı desteklemiyorsa doğrudan flow kalibrasyonu ile devam et.

E-steps ile flow arasındaki fark

• E-steps, yazıcının donanımına aittir. Hangi filamenti kullanırsan kullan aynı kalır.
• Flow (akış oranı), slicer'da filamente özel ince ayardır.

Önce e-steps, sonra flow kalibre edilir. Ters sırada yaparsan flow, e-steps hatasını gizler ve her filament değişiminde sorun tekrar eder.

Gerekenler

• Kumpas ya da hassas bir cetvel.
• İnce uçlu bir kalem (filament üzerine işaret koymak için).
• Yazıcıya komut gönderebileceğin bir yol: ekranın terminal menüsü, OctoPrint/Mainsail konsolu ya da USB ile bağlı bir bilgisayar (Pronterface gibi bir program).

Adım adım (Marlin)

1. Mevcut değeri öğren

M503 komutunu gönder. Çıktıda M92 X... Y... Z... E... satırını bul. E değeri mevcut e-steps değeridir. Örneğin E93.00. Bazı yazıcılarda bu değer ekranın "Hareket" ya da "Adımlar/mm" menüsünde de görülür.

2. Nozulu ısıt

Filamentin baskı sıcaklığına ısıt (PLA için örneğin 200 °C). Soğuk nozuldan filament itilemez.

3. Filamenti işaretle

Ekstruderin filament giriş noktasından 120 mm yukarıdan filamentin üzerine bir işaret koy. Ölçümü ekstruder gövdesinin üst yüzeyinden yap.

4. 100 mm filament it

Şu komutları sırayla gönder:

M83
G1 E100 F100

M83 ekstruderi göreceli moda alır. G1 E100 F100 ise 100 mm filamenti dakikada 100 mm hızla iter. Yavaş itmek, ölçümü hotend'in akış sınırından etkilenmeden yapmayı sağlar. İşlem yaklaşık bir dakika sürer.

5. Kalan mesafeyi ölç

İşlem bitince ekstruder girişinden işarete kadar olan mesafeyi ölç.

• Mesafe 20 mm ise yazıcı tam 100 mm itmiştir. E-steps doğrudur.
• Mesafe 20 mm'den büyükse yazıcı eksik itmiştir.
• Mesafe 20 mm'den küçükse fazla itmiştir.

6. Yeni değeri hesapla

Gerçekte itilen miktar = 120 − kalan mesafe

Yeni e-steps = Mevcut e-steps × 100 ÷ Gerçekte itilen miktar

Örnek: Mevcut değer 93, kalan mesafe 24 mm. Gerçekte itilen = 120 − 24 = 96 mm. Yeni e-steps = 93 × 100 ÷ 96 = 96,9

7. Yeni değeri kaydet

M92 E96.9
M500

M92 yeni değeri ayarlar, M500 kalıcı belleğe (EEPROM) kaydeder. M500 göndermezsen yazıcı kapanınca eski değer geri gelir. Bazı yazıcılarda EEPROM kapalıdır; bu durumda değeri firmware'de değiştirmek ya da her baskının başlangıç G-code'una M92 E96.9 eklemek gerekir.

8. Doğrula

İşlemi bir kez daha tekrarla. Kalan mesafe 20 mm'ye ±0,5 mm yakınsa kalibrasyon tamamdır.

Bowden'da nozulu sökmek gerekir mi?

Bazı rehberler ölçümü nozulu sökerek, ekstruderin doğrudan havaya filament itmesiyle yapmayı önerir. Bu, sonucun tamamen ekstruderi yansıtmasını sağlar. Ancak yukarıdaki gibi yavaş hızla ve sıcak nozulla yapılan ölçüm, çoğu kullanıcı için yeterince doğrudur ve daha pratiktir.

Klipper kullanıyorsan

Klipper e-steps yerine rotation_distance kullanır: motorun bir tam turda ittiği filament miktarı. Hesaplama terstir:

Yeni rotation_distance = Mevcut rotation_distance × Gerçekte itilen ÷ İstenen

Örnek: Mevcut 33,5, istenen 100 mm, gerçekte itilen 96 mm → 33,5 × 96 ÷ 100 = 32,16.

Yeni değeri printer.cfg dosyasındaki [extruder] bölümüne yazıp yazıcıyı yeniden başlat. Klipper'da ekstrüzyon için G91 ve G1 E100 F100 ya da makrolar kullanılabilir.

Sonuçlar tutarsızsa

• Ekstruder dişlisi kirli ya da gevşek olabilir. Temizle ve set vidasını kontrol et.
• Ekstruder kolunun gerginliği değişken olabilir.
• Nozul kısmen tıkalı olabilir. Ölçüm sırasında tık sesi geliyorsa Ekstruder tık sesi yazısına bak.
• Makara ya da filament yolu takılıyor olabilir.

Sık sorulan sorular

E-steps değeri her filament için ayrı mı ayarlanır?

Hayır. E-steps donanım ayarıdır. Filamente özel farklar flow (akış oranı) ile slicer'da düzeltilir.

Değer fabrika ayarından çok farklı çıktı, normal mi?

%1–5 fark normaldir. %10'dan fazla fark varsa ölçümü tekrarla ve dişli kayması, tıkanma gibi donanım sorunlarını kontrol et.